مهدی روئین از برنامههای توسعهای شرکت گچ جنوب فارس روایت میکند؛
*از معدن تا کارخانه فرآوری؛ چشم انداز گچ جنوب فارس برای خودکفایی*
دریانیوزمعادن گچ، به عنوان یکی از منابع معدنی غنی و استراتژیک در هرمزگان، نقش محوری در تقویت بنیانهای اقتصادی کشور ایفا میکنند.
این معادن علاوه بر اینکه مواد اولیه حیاتی برای صنایع ساختمانی، سیمان و محصولات تبدیلی فراهم میآورند، بلکه با ایجاد زنجیرههای ارزش افزوده، به رشد پایدار اقتصاد غیرنفتی کمک شایانی میرسانند.
همچنین، فعالیت در حوزه معادن گچ، به ویژه در مناطق کمتر توسعهیافته، فرصتهای گستردهای برای اشتغالزایی محلی فراهم میآورد و به توسعه متوازن مناطق روستایی و دورافتاده منجر میشود، جایی که این صنایع میتوانند مهاجرت معکوس را تشویق کنند و جوامع محلی را پویا سازند.
از منظر صادرات نیز، معادن گچ با عرضه محصولات باکیفیت به بازارهای منطقهای و جهانی، به تنوعبخشی به سبد صادراتی کشور یاری میرسانند و ارزآوری پایداری را تضمین میکنند، که این امر در نهایت به استقلال اقتصادی و کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی بیانجامد.
در این میان، شرکتهایی مانند گچ جنوب فارس، با سابقهای درخشان، نمونهای برجسته از بهرهبرداری مؤثر از این ظرفیتهاهستند.شرکت گچ جنوب فارس، یکی از باسابقهترین واحدهای تولیدی صنعت گچ بهعنوان صادرکننده نمونه ملی برگزیده شد. این شرکت که از سال 1361 فعالیت خود را در جنوب استان فارس آغاز کرده، با بیش از چهار دهه تجربه، نقش محوری در توسعه صنعت و اقتصاد منطقه ایفا کرده است.
مهدی روئین، عضو هیئت مدیره شرکت گچ جنوب فارس در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار روزنامه دریا به تشریح تاریخچه، دستاوردها، چالشها و چشمانداز این شرکت پرداخت.
*دریا: لطفاً تاریخچهای از تأسیس و توسعه شرکت گچ جنوب فارس ارائه دهید*؟
– شرکت گچ جنوب فارس در سال 1361 با تأسیس یک واحد سنتی تولید گچ ساختمانی در جنوب استان فارس آغاز به کار کرد. در سال 1376 کارخانهای صنعتی با ظرفیت اولیه 20 تن در روز راهاندازی کردیم که امروز با سه خط تولید فعال، به ظرفیت روزانه 1000 تن رسیده است. این توسعه، همراه با اشتغال مستقیم برای حدود 300 نفر، نشاندهنده تعهد ما به رشد پایدار و تقویت اقتصاد منطقه است.
*دریا: چه عاملی باعث انتخاب شما بهعنوان صادرکننده نمونه ملی در سال 1404 شد؟*
– تعهد به کیفیت، پایداری در بازارهای صادراتی و ارائه خدمات متمایز، از جمله عرضه محصولات بهصورت CFR (تحویل در بندر مقصد) ما را از دیگر رقبا متمایز کرده است. همچنین، افزایش ظرفیت تولید و صادرات به کشورهای هند، امارات و قطر، همراه با مدیریت کارآمد چالشهای تحریم، نقش کلیدی در این موفقیت داشت.
*دریا: فعالیتهای شما در هرمزگان از چه زمانی آغاز شد و چه تأثیری بر اقتصاد منطقه داشته است؟*
– از سال 1390، فعالیت خود را در معدن چاه دراز غربی در بندر خمیر آغاز کردیم تا صادرات را تسهیل و هزینهها را کاهش دهیم. این معدن با تولید 400 هزار تن سنگ گچ دانهبندیشده در سال، عمدتاً برای صنعت سیمان، اشتغال مستقیم برای 100 نفر ایجاد کرده و به ارزآوری قابلتوجهی برای استان منجر شده است.
*دریا: چه محصولاتی از این معدن صادر میشود و بازارهای هدف شما کداماند؟*
– سنگ گچ دانهبندیشده برای صنعت سیمان (2 تا 5 درصد ترکیب سیمان برای تنظیم گیراش) تولید میکنیم که عمدتاً به هند، امارات متحده عربی و قطر و… صادر میشود. در مقطعی حتی به ژاپن و کره جنوبی نیز صادرات داشتیم، اما اکنون تمرکز ما بر بازارهای آسیایی و حاشیه خلیجفارس است.
*دریا: مهمترین چالشهای پیش روی شرکت در سالهای اخیر چه بوده است؟*
– تحریمهای اقتصادی، مشکلات زیرساختی و محدودیتهای بندری از چالشهای اصلی بودهاند. فاصله 100 کیلومتری معدن چاه دراز غربی تا بندر شهید رجایی هزینه حمل زمینی بالایی ایجاد میکند، اما با تکیه بر توان داخلی و بومیسازی خطوط تولید، پایداری خود را حفظ کردهایم.
*دریا: چگونه بر این چالشها غلبه کردید؟*
– با تمرکز بر کیفیت خدمات و نه صرفاً رقابت قیمتی، جایگاه خود را در بازارهای جهانی تثبیت کردیم. تجربه 40 ساله ما امکان راهاندازی خطوط تولید در کمتر از 6 ماه را فراهم کرده و انتخاب مکرر بهعنوان واحد معدنی نمونه، گواه استقامت ماست.
*دریا: برنامههای توسعه شرکت چیست؟*
– ما برنامهای جامع برای احداث معدن و کارخانه فرآوری گچ در منطقه بندر پل تدوین کردهایم. این پروژه با سرمایهگذاری 100 میلیارد تومانی تا پایان 1405 عملیاتی خواهد شد و حداقل 150 شغل مستقیم ایجاد میکند. این کارخانه برای تولید گچ ساختمانی و محصولات تبدیلی مانند صفحات گچی و سقفپوشهای گچی طراحی شده است.
*دریا: این پروژه چه تأثیری بر اشتغال منطقه خواهد داشت؟*
– با راهاندازی کارخانه بندر پل و توسعه صنایع تبدیلی، اشتغال مستقیم ما از 300 نفر فعلی به ۴۵۰ نفر افزایش خواهد یافت. این پروژه بهویژه در مناطق محروم هرمزگان، به اشتغالزایی بومی و توسعه پایدار کمک خواهد کرد.
*دریا: وضعیت زیرساختهای پروژه بندر پل چگونه است؟*
– طی دو سال گذشته، عملیات اکتشافی گستردهای در معدن بندر پل انجام شده و 8 کیلومتر راه دسترسی (6 کیلومتر با حمایت سازمان ایمیدرو و 2 کیلومتر توسط شرکت) احداث شده است. تا پایان 1404، زیرسازی و آسفالت این مسیر تکمیل خواهد شد.
*دریا: چگونه در بازارهای رقابتی باقی ماندهاید؟*
– ما تنها مجموعه در منطقه هستیم که محصولات را بهصورت CFR ( تحویل در بندر مقصد) عرضه میکنیم، در حالی که اکثر رقبا تحویل FOB (تحویل در بندر شهید رجایی) دارند. مدیریت حمل دریایی و تعهد به استانداردهای مشتریان، همراه با کیفیت بالای ماده معدنی، ما را متمایز کرده است.
*دریا: مهمترین چالشهای بندری که با آن مواجه هستید چیست؟*
– نُرم بارگیری کشتیها در بندر شهید رجایی ۸ هزار تن در روز است، در حالی که در بندر سلاله عمان به ۲۰ هزار تن میرسد. این اختلاف، زمان بارگیری یک کشتی ۵۰ هزار تنی را به یک هفته افزایش میدهد و هزینه دموراژ روزانه ۱۵ هزار تا ۲۰ هزار دلاری تحمیل میکند.
*دریا: چه راهکارهایی برای بهبود وضعیت بندرشهید رجایی پیشنهاد میکنید؟*
– دپوی مواد معدنی کنار اسکله و استفاده از گرب برای بارگیری سریعتر، همافزایی با بنادر پارسیان و پارس جنوبی برای کاهش ترافیک بندر شهید رجایی و اصلاح دستورالعمل پهلودهی برای اولویتبندی کشتیهای آماده، از جمله پیشنهادات ماست.
*دریا: آیا اقدامات اخیر بندر شهید رجایی مؤثر بوده است؟*
– بله. اصلاح دستورالعمل پهلودهی کشتیها زمان انتظار کشتیها را به کمتر از سه روز کاهش داده و از مرداد 1404، رونق چشمگیری در صادرات سنگ گچ و کلینکر سیمان ایجاد کرده است.
*دریا: آزمایش افزایش نُرم بارگیری در بندرچه نتیجهای داشت؟*
– در خرداد 1404، آزمایشی موفق انجام شد که نُرم بارگیری به ۲۵ هزار تن در روز رسید، اما به دلیل برخی ملاحظات زیستمحیطی متوقف شد. با راهکارهایی مانند کنترل گردوغبار، این روش میتواند عملیاتی شود و در شرایط تحریم و جنگ اقتصادی، تحولی در صادرات ایجاد کند.
*دریا: مسؤولیت های اجتماعی شرکت گچ جنوب فارس چه بوده؟*
– ما در امور عمرانی، ورزشی، آموزشی و بهداشتی روستاهای همجوار مانند چاه دراز، کوشک، کنخ، گنایی و دژگان مشارکت فعال داشتهایم. تمرکز ما بر اشتغالزایی بومی و توسعه پایدار است و رضایت نسبی اهالی منطقه گواه این تعهد است.
*دریا: وضعیت تأمین سنگ گچ برای کارخانههای سیمان داخلی چگونه است؟*
– 99 درصد کارخانههای سیمان کشور، ذخایر گچ را در جوار خود دارند و نیازی به خرید از ما ندارند. با این حال، برخی واحدها مانند سیمان تیس چابهار و قشم، سنگ گچ خود را از واحدهای همکار ما در بندرخمیر تأمین میکنند.
*دریا: چشمانداز آینده شرکت چیست؟*
– هدف ما خودکفایی در زنجیره تأمین صنعت گچ، از معدن تا فرآوری و تولید محصولات تبدیلی مانند صفحات گچی و… است. با توسعه کارخانه بندر پل و بهبود زیرساختهای بندری، امیدواریم صادرات را به 5 میلیون تن در سال بازگردانیم و ظرفیت بالقوه 9 میلیون تن را محقق کنیم.
*دریا: نقش رسانهها در توسعه صنعت شما چیست؟*
– رسانههایی، مانند روزنامه دریا، نقش بیبدیلی در انعکاس مشکلات و دستاوردهای صنعتگران دارند. خوراک اطلاعاتی مسئولان عمدتاً از رسانهها تأمین میشود و حضور شما کمتر از حضور یک مسئول ارشد نیست. تحول در بندر شهید رجایی، اقتصاد استان و کشور را متحول خواهد کرد و این اولویت اصلی ماست.
*دریا: در پایان اگر مطلبی دارید بفرمایید؟*
– از حمایتهای دولت، سازمان ایمیدرو، استانداری هرمزگان، صمت استان، بنادر و دریانوردی و کارگروه توسعه صادرات غیرنفتی قدردانی میکنم و امیدواریم با همکاری همه بخشها و انعکاس حرفهای رسانهها، آیندهای روشن برای صنعت گچ ایران رقم خواهد خورد.
